۱۳۸۴/۸/۸ - 9:33:02

   نسخه چاپي خبر   اين صفحه را براي دوستان خود بفرستيد
آسايش آلودگي در بي‌آسايشي شهر
شاخص اندازه گيري آلودگي هوا (PSI )در تهران و كلان شهرهاي ديگر طي مدت 200 تا 250 روز در سال به بالاتر از مرحله هشدار يعني 250 واحد مي‌رسد.



تهران _ ‌8 آبان 1384
پايگاه اطلاع‌رساني شهرسازي و معماري_ راحله شيراسب:

چربي حيواني و يك نخ و كمي آتش، روشنايي خانه‌هايي بودند كه سال‌ها مردمانش با سلامتي تا آخر عمر را سپري مي‌كردند. مردماني كه به حيات ادامه مي‌دادند تا بر اثر كهولت سن از اين دنيا رخت بربندند.
آسايش انسان امروز در بي‌آسايشي اوست. آلودگي همه جا يافت مي‌شود در خانه، خيابان، بيمارستان و كيلومترها دور از تهران.
تو هر روز با حقيقتي روبه‌رويي و آگاهي كامل نسبت به آن داري؛ ديگر نمي‌تواني هوا را به مهماني ريه‌هاي سالم و جوانت دعوت كند.
فرزاد گودرز كارشناس و صاحب نظر در حوزه محيط زيست شهري ، كلان شهر تهران را فاقد مديريت علمي براي كاهش آلودگي هوا مي داند و معتقد است: «در تهران مكان‌گزيني صنايع آلوده غير كارشناسي انجام شده و هيچ يك از اين صنايع در محل‌هاي مناسب استقرار نيافته اند. تهران در موقعيتي است كه بادهاي غرب به شرق در آن غالب است.»
وي مي‌افزايد: «در همين شرايط آلوده‌ترين صنايع در غرب تهران مكانيابي شده اند كه تمامي بار آلودگي را به مركز تهران منتقل مي‌كنند.»

آلودگي هوا يعني ورود هر آلاينده در هوا به صورت مواد جامد، مايع يا گاز كه در مدت زمان معين كيفيت هوا را پايين آورند و به موجودات زنده و تاسيسات انسان ساخت آسيب رسانند. اما منابع آلودگي شامل چه چيزهايي هستند.
گودرز منابع ثابت توليد آلودگي هوا را بر اساس تعاريف و شاخص‌هاي سازمان حفاظت محيط زيست آمريكا (EPA )به شش شاخص مونوكسيدكربن، اكسيدهاي گوگرد، ازن، ذرات معلق، اكسيدهاي نيتروژن و هيدروكربن‌ها تقسيم مي‌كند و معتقد است كه 189 ماده آلاينده در هوا وجود دارد كه اغلب غلظت همگي آنها به حدي نيست كه بر محيط زيست پيرامون اثرگذار باشد.
وي منابع آلوده كننده هوا را به دو دسته طبيعي و مصنوعي تقسيم و منابع مصنوعي شامل فرسايش لاستيك خودرو، گرد و غبار و سوخت‌هاي فسيلي را مهم‌ترين منابع آلودگي هوا در ايران بر مي شمارد .

آيا فكر مي‌كنيد محيط داخل منزل از نظر آلودگي‌ هوا امن‌تر از محيط بيرون است؟ مهندس زرين احمدزاده، عضو هيات امنا جمعيت زنان مبارزه با آلودگي محيط زيست به آلاينده‌هاي محيط داخلي منزل اشاره مي‌كند ومي گويد: «گاهي غلظت آلاينده‌ها در منزل بيش از محيط خارج است و آلوده‌كننده‌هايي مثل دود سيگار، گازهاي ناشي از گرمايش، پخت و پز، تزئينات داخلي، مصرف حشره‌كش‌ها، مخمرها، ويروس‌ها و همانند اينها در فضاي بسته بيشترين حجم آلودگي را به همراه دارد. از سوي ديگر روشن بودن پيلوت‌ گاز به غلظت NOX داخل ساختمان اضافه مي‌كند». به گفته اين كارشناس«دود سيگار داراي 4500 تركيب است كه 50 تركيب آن سرطان‌زا شناخته شده و مابقي آن نيز مشكوك و براي زيست سالم خطرناك است.»
گودرز به اين امر اشاره مي‌كند كه «چراغ‌هاي علاءالدين و زغال‌هاي كرسي بيشترين و خطرناك‌ترين آلودگي را توليد مي‌كنند و مادربزرگ‌ها و پدربزرگ‌هاي ما از اين سيستم‌هاي احتراقي براي گرما استفاده مي‌كردند اما همچنان بيشتر عمر مي‌كردند و سالم‌تر بودند به دليل اين كه انسان امروز به طور مستمر در معرض آلودگي قرار گرفته است.»
اين كارشناس صاحب نظر در حوزه محيط زيست و آلودگي هوا PSI را شاخص اندازه‌گيري آلودگي هوا مي‌داند و مي گويد: «اگر PSI بين صفر و 50 باشد وضعيت بين خوب و بسيار خوب متغير است. اگر اين رقم بين 50 و 100 قرار گيرد. هوا خوب و در مرحله بعد اگر اعداد بين 100 و 250 در نوسان باشد به مرحله هشدار نزديك مي‌شود و اين رقم در مرز 350 بسيار خطرناك است. PSI در تهران طي مدت 200 تا 250 روز به بالاتر از مرحله هشدار يعني 250 واحد مي‌رسد.»

گودرز در مورد مديريت آلودگي هوا به اين امر اشاره مي‌كند كه «اطلاعات پنج ساله سنجش آلودگي هوا به هيچ عنوان براساس برنامه‌ريزي يا مطالعات كارشناسي استوار نيست زيرا دستگاه‌هاي سنجش آلودگي در ايران استاندارد نيستند و رقم‌ها و آمار واقعي ميزان آلودگي هوا را نشان نمي‌دهند كه بر همين اطلاعات اشتباه، بسياري از بحث‌ها، برنامه‌ها و سياست‌هاي كارشناسي به مرحله اجرا در مي آيند.»
مهم‌ترين منابع آلاينده تهران وديگر كلان شهرهاي كشور خودروها هستند كه تعداد زياد اين وسايل متحرك و فرسودگي اغلب آنها كه 8 برابر خودروهاي معمولي آلودگي توليد مي‌كنند، مسبب حجم زياد آلودگي هوا شده است.
گودرز با اشاره به ديگر منابع آلاينده هوا در شهرها مي‌افزايد: «طبق محاسبات سال 1376، يك بيست‌وپنجم آلودگي هواي تهران مربوط به پالايشگاه تهران بوده است كه 900 ميليون مازوت در اين پالايشگاه به عنوان سوخت مصرف مي‌شده است كه به دليل كنترل شديد و هشدارهاي متعدد احتمالا از ميزان آن كاسته شده است.»

در امريكا در ازاي هر 1000 نفر 780 خودرو، در آلمان در ازاي هر 1000 نفر 470 خودرو و در ايران به ازاي هر 1000 نفر 60 خودرو وجود دارد. مساله‌اي كه در اينجا قابل بررسي است پويايي سيستم حمل و نقل عمومي در كشورهاي امريكايي و اروپايي كه سبب كاهش استفاده شخصي از خودروهاي‌شان مي‌شود و نيز طراحي اتومبيل‌ها به صورتي كه در خودروهاي ساخت خارج در هر km100 ميزان مصرف بنزين 6 ليتر است اما در خودروهاي ساخت داخل به ازاي هر km100 ميزان مصرف بنزين به 16 ليتر مي‌رسد و نيز استاندارد حمل و نقل عمومي در خارج از مرزهاي ايران 80 درصد است و طبق آخرين آمارها و مطالعات انجام شده اين آمار 61 درصد به خودروهاي شخصي و 39 درصد به حمل و نقل عمومي اختصاص يافته است.
گودرز با اشاره به آمار بالا سخنان خود را چنين ادامه مي دهد: « عدم معاينه فني خودروها، ارزان بودن منابع سوخت مثل بنزين، تعداد زياد خودروهاي فرسوده و همانند اينها از مهم‌ترين عواملي‌اند كه هر روز بر ترافيك و آلودگي تهران مي‌افزايند.»
خيابان‌هايي كه براي 500 هزار خودرو طراحي شده‌اند، پذيراي 2 ميليون خودرو شده‌اند، سلامت ملي در شهر اهميت ندارد و بحث آن نيز در هيچ محفلي مطرح نمي‌شود.
وي براي حل اين معضل به تعبيه بازارچه‌هاي محلي، تغيير نظام بازرگاني و مركزيت تهران براي ورود و خروج كالا به ديگر استان‌ها،‌ اشاره مي‌كند و مي‌افزايد: «راهكارهاي مناسب در اين زمينه به درستي در قانون مشخص نشده است به صورتي كه در قانون ذكر شده است واحدهاي صنعتي جديدالاحداث بايد در فاصله 120 كيلومتري تهران باشند. اين در حالي است كه ساوه در100 كيلومتري تهران قرار دارد و تا قزوين مسافتي حدود 110 كيلو متر است. از سوي ديگر تهران از شرق تا ورامين و استان سمنان و شهرستان‌هايي مثل ايوانكي و گرمسار كشيده شده است. از شمال نيز كه توسط كوه‌ها محصور شده است؛ بنابر اين رعايت ضابطه شعاع 120 كيلومتري براي استقرار صنايع به منزله تجمع صنايع در ساير شهرهاي پيرامون تهران و تحميل آلودگي به آنهاست. از سوي ديگر حمل و نقل كارگران اين صنايع به تهران و بالعكس خود يكي از عوامل آلودگي هوا به شمار مي‌آيد.»

تهران در شرف خفه شدن است، خاطره آسمان آبي از ذهن‌ها پاك مي‌شوند و هر روز صدها هزاران نفر در معرض آسيب اند. دستگاه‌هاي سنجش آلودگي هوا به درستي آمار را نشان نمي‌دهند، زنان خانه‌دار در خطرند و شهر در اين همهمه هنوز خودروهاي فرسوده را نهيبي نمي‌زند.
اينها نمادهاي آسايش بي‌آسايشي مردم تهرانند.





نظر شما در مورد این خبر؟


اخبار مرتبط
شوراي شهر تهران، شهر دوستدار کودک را تصويب کرد
چهارراه‌هاي توكيو الگوي پژوهشي كارشناسان انگليسي مي‌شود
آسيا ، آلودگي هوا را جهاني مي کند
مهمترین اخبار
زمان زيادي براي اجراي معماري اسلامي نياز است
چهار برج 70 طبقه، مركز دوماي شهر مسكو مي‌شود
رعايت ضوابط نما سازي براي دريافت پروانه اجباري مي‌شود